
Phương pháp PEEL và cách áp dụng trong IELTS Writing Task 2
Như đã tìm hiểu trong các bài viết trước, việc xây dựng đoạn văn mạch lạc và logic là một trong những chìa khóa để “ẵm điểm” tiêu chí Coherence and Cohesion. Ngày hôm nay, hãy cùng theo chân PETER IELTS khám phá phương pháp PEEL - công cụ hữu ích giúp thí sinh tổ chức ý tưởng và lập luận chặt chẽ trong IELTS Writing Task 2 nhé.
I. PEEL là gì?
Mỗi đoạn văn có thể ví như nền móng, khung thép của một ngôi nhà. Để có một bài viết hoàn chỉnh và hiệu quả trong IELTS Writing Task 2, chúng ta cần chỉn chu từ những bước xây dựng nền móng này. Chỉ khi ta có tư duy lập luận một cách mạch lạc và có tính liên kết thì chúng ta mới “có đất dụng võ”, làm cho ngôi nhà trở nên hoàn chỉnh, khang trang hơn với vốn ngữ pháp và từ vựng đa dạng, cũng như đảm bảo tính phù hợp với yêu cầu của “gia chủ” (tiêu chí Task Response).
Tuy nhiên, việc hình thành, triển khai các ý tưởng một cách rõ ràng, logic và thuyết phục lại dường như là một chướng ngại vật không nhỏ với những người mới bắt đầu với hành trình mang tên IELTS Writing Task 2. Và PEEL chính là phương pháp giúp bạn trình bày và khai thác triệt để quan điểm, từ đó chinh phục người đọc. PEEL gồm 4 bước đơn giản như sau:
1. P - Point (Quan điểm)
Đây là bước đầu tiên và cũng là bước quan trọng nhất của cấu trúc PEEL. Khi đọc câu mở đầu đoạn văn, giám khảo cần nắm bắt được nội dung trọng tâm mà bạn chuẩn bị đề cập và khai thác trong toàn bộ đoạn văn. Đây là điểm chạm đầu tiên của họ với luận điểm nên mấu chốt của bước này là sự rõ ràng, súc tích. Còn đối với thí sinh, những người viết bài, Point là kim chỉ nam nhắc nhở rằng các câu phía sau sẽ cần được phát triển nương theo đó, đảm bảo sự chặt chẽ, có tổ chức và giảm khả năng viết lạc ý.
2. E - Evidence/Example (Ví dụ)
Ở bước này, việc sử dụng dẫn chứng và ví dụ để hỗ trợ cho luận điểm là mấu chốt, bởi các luận điểm chúng ta đưa ra sẽ khó đủ thuyết phục với người đọc nếu không có dẫn chứng củng cố cho những gì bạn nói. Bạn hãy thử hình dung, ngay trong cuộc sống thường nhật, khi có hàng trăm, hàng triệu nguồn thông tin khác nhau bao quanh chúng ta, liệu bạn có dễ dàng tin tưởng và đồng ý với những ý kiến thuần chủ quan mà không hề có dẫn chứng?
Việc bổ sung bằng chứng, dữ liệu khách quan hoặc các ví dụ thực tế khác sẽ trực quan hóa ý tưởng, từ đó giúp người đọc, ở đây là giám khảo, tin vào quan điểm của bạn. Một trong những cách tiếp cận đơn giản nhất nếu bạn không có dữ liệu đáng tin cậy đó là đưa ra một thực trạng hay một trường hợp cụ thể của luận điểm được nêu trên bước 1.
3. E - Explain (Giải thích)
Sau khi đã nêu dẫn chứng hoặc ví dụ, chúng ta sẽ đi đến bước tiếp theo - giải thích. Mặc dù các dẫn chứng sẽ làm sáng tỏ luận điểm của bạn ở một mức độ nào đó, nhưng nếu chỉ dừng ở việc đưa ra mà không giải thích thêm, đoạn văn sẽ như "ly nước chỉ đầy một nửa.”
Nói cách khác, khi thêm dẫn chứng, bạn cần giải thích để người đọc có cái nhìn toàn diện hơn về vấn đề cũng như hiểu được tại sao những thông tin đó lại có giá trị đối với luận điểm đang triển khai. Mỗi giám khảo có thể có góc nhìn riêng và không đồng tình với quan điểm của bạn, nhưng việc làm rõ ý nghĩa của dẫn chứng sẽ giúp người đọc hiểu sâu sắc hơn về quan điểm của bạn, từ đó bài viết cũng trở nên chặt chẽ, có logic hơn.
4. L - Link (Liên kết)
Bước cuối cùng là viết một câu tóm tắt lại nội dung đoạn văn. Ở đây bạn có thể khẳng định một lần nữa luận điểm đã triển khai xuyên suốt đoạn, từ đó tăng tính mạch lạc, tính liên kết toàn thể của đoạn văn. Đồng thời, bước này cũng như một chiếc cầu nối đưa người đọc đến ý chính tiếp theo mà bạn muốn trình bày, nơi mà quy trình PEEL sẽ được lặp lại.
II. Áp dụng cấu trúc PEEL vào IELTS Writing Task 2
Sau khi đã làm quen với phương pháp PEEL, hãy cùng PETER IELTS khám phá cách áp dụng cụ thể thông qua ví dụ sau nhé.
More people put their personal information online (address, telephone number…) for everyday activities such as socialising on social networks or banking. Do you think it is a positive or negative development? |
Actual Test 17/02/2024
Đầu tiên, chúng ta cùng thử tư duy đối với đoạn thân bài thứ nhất - lợi ích của việc đăng thông tin cá nhân - thông qua việc đặt và trả lời các câu hỏi:
Bước 1 - Point: Lợi ích lớn nhất của việc cung cấp thông tin cá nhân trên mạng là gì?
Trả lời câu hỏi này sẽ giúp bạn xác định luận điểm chính cho đoạn văn. Bạn có thể brainstorm ra một vài ý tưởng, song hãy cố gắng tìm điểm chung giữa chúng và khái quát hóa nếu có thể. Với đề bài này, chúng ta có thể dễ dàng nhận thấy việc số hóa thông tin cá nhân góp phần giúp các hoạt động hàng ngày trở nên thuận tiện hơn. Một lần nữa, hãy đảm bảo rằng bạn chỉ nêu ý chính mà không đi sâu vào giải thích hay đưa ví dụ ngay.
Bước 2 - Evidence: Làm thế nào để chứng minh rằng việc chia sẻ thông tin cá nhân mang lại sự tiện lợi? Cụ thể hơn, tại sao việc sử dụng dịch vụ ngân hàng số hay mạng xã hội lại dễ dàng, thuận tiện hơn nhờ tích hợp thông tin cá nhân?
Hãy chọn những ví dụ nổi bật mà ai cũng có thể liên hệ vì điều này làm cho dẫn chứng dễ hiểu và thuyết phục hơn. Bạn hoàn toàn có thể áp dụng tư duy ngược: Giả sử các trang mạng xã hội như Facebook, TikTok không có thông tin về khu vực bạn sinh sống/học tập/làm việc, về sở thích, về độ tuổi, những trải nghiệm của bạn khi sử dụng chúng có thể thay đổi như thế nào? Áp dụng tương tự với trường hợp sử dụng app ngân hàng hay ví điện tử, bạn nghĩ họ sử dụng dữ liệu của bạn cho những mục đích gì? Ngoài ra, nghĩ về những đặc tính nổi trội của các ứng dụng này so với ngân hàng truyền thống (và liệu các tính năng này có hoạt động được nếu không có thông tin cá nhân của bạn không) cũng là 1 cách tiếp cận tốt.
Bước 3 - Explain: Tại sao các dẫn chứng trên bước 2 lại cho thấy việc chia sẻ thông tin cá nhân là hữu ích?
Mục đích của bước 3 là làm rõ mối liên hệ giữa dẫn chứng (bước 2) và luận điểm (bước 1), do đó hãy chứng minh cho người đọc hiểu rõ về lợi ích trực tiếp của dẫn chứng đối với việc cải thiện cuộc sống người dùng:
Ví dụ: Ở bước 2, bạn cho rằng ngân hàng số giúp người dùng theo dõi tài chính cá nhân hiệu quả => Vậy là nhờ có dữ liệu lịch sử và phân loại các giao dịch trong tháng, người dùng hiểu hơn về thói quen chi tiêu của mình, từ đó có các bước quản lý phù hợp với mục tiêu tiết kiệm & đầu tư => Rất tiện lợi so với việc phải ghi chép ra sổ, tính toán thủ công, ra ngân hàng xin sao kê,...)
Bước 4 - Link: Làm thế nào để liên kết lại với luận điểm và đưa ra kết luận rõ ràng?
Ở bước này, nhiệm vụ quan trọng nhất chính là tóm tắt toàn bộ ý đã trình bày trong đoạn, qua đó một lần nữa nhấn mạnh với giám khảo về quan điểm của mình - rằng đúng là việc chia sẻ thông tin cá nhân lên mạng có mang lại tác động tích cực.
Tương tự như vậy, bạn hãy thử dành một vài phút ngẫm nghĩ và áp dụng PEEL vào đoạn thân bài 2 - khía cạnh tiêu cực của vấn đề nhé. Còn sau đây, PETER IELTS xin được gửi tới các bạn cách triển khai tham khảo:
Thân bài 1 - Advantages | |
|---|---|
P - Point (Quan điểm) Một mặt, lợi ích trọng yếu của việc số hóa thông tin cá nhân đó là giúp các hoạt động thường ngày như ngân hàng và sử dụng mạng xã hội trở nên thuận tiện hơn một cách rõ ràng. | On the one hand, the key advantage of the digitization of personal details is that it evidently facilitates everyday activities such as banking and social networking. For example, online banking platforms allow users to perform transactions, get customised investment advisory services or monitor their finances without having to visit a physical bank. Similarly, social media platforms utilise personal details to provide tailored experiences, such as friend suggestions or event notifications. This convenience saves significant time and effort, especially for individuals with hectic schedules. Moreover, tailored online services can make users feel more engaged by offering relevant interactions based on their preferences. Therefore, it is irrefutable that disclosing private information on the Internet has positively transformed our today’s fast-paced life to some extent. |
E - Evidence/Example (Ví dụ) Ví dụ, các nền tảng ngân hàng số cho phép người dùng thực hiện giao dịch, sử dụng dịch vụ tư vấn đầu tư được cá nhân hóa hay quản lý tài chính cá nhân mà không cần đến điểm ngân hàng vật lý. Tương tự, các nền tảng mạng xã hội tối ưu hóa thông tin cá nhân để mang lại trải nghiệm phù hợp với từng người dùng, chẳng hạn như gợi ý kết bạn hoặc thông báo về các sự kiện. | |
E - Explain (Giải thích) Chính sự thuận tiện này tiết kiệm một lượng lớn thời gian cũng như công sức, đặc biệt với những người có lịch trình dày đặc. Hơn nữa, các sản phẩm dịch vụ số cá nhân hóa có thể thu hút người dùng thông qua tương tác phù hợp dựa trên sở thích của họ. | |
L - Link (Liên kết) Vì vậy, không thể phủ nhận rằng việc cung cấp thông tin cá nhân trên không gian mạng đã mang lại sự thay đổi tích cực nhất định đối với cuộc sống hối hả ngày nay. |
Thân bài 2 - Disadvantages | |
|---|---|
P - Point (Quan điểm) Mặt khác, những lợi ích kể trên trở nên mờ nhạt khi chúng ta so sánh với những rủi ro đáng kể của việc chia sẻ thông tin cá nhân, đặc biệt là về quyền riêng tư và bảo mật. | On the other hand, the aforementioned upsides pale in comparison with much more significant risks posed by personal information sharing, particularly in terms of privacy and security. For instance, there have been numerous cases where sensitive data, such as credit card details or addresses, have been stolen through cyberattacks, leading to unwanted sales bombardment, financial losses and even identity theft. Such incidents highlight the vulnerability of personal information in the digital age. Data breaches can have dire consequences, eroding trust in online platforms and causing emotional or financial distress to the public. That is the reason why while online activities offer convenience, the associated risks to cybersecurity suggest that sharing personal information online is rather a negative trend. |
E - Evidence/Example (Ví dụ) Chẳng hạn, đã có nhiều trường hợp dữ liệu nhạy cảm như thông tin thẻ tín dụng hoặc địa chỉ bị đánh cắp trong các cuộc tấn công mạng, dẫn đến việc nạn nhân bị quấy rầy bởi các cuộc gọi bán hàng không mong muốn, mất tiền và thậm chí là mạo danh. | |
E - Explain (Giải thích) Những sự cố như vậy càng cho thấy tính chất dễ bị tấn công của thông tin cá nhân trong kỷ nguyên số. Các vụ rò rỉ dữ liệu có thể mang lại hậu quả nghiêm trọng, làm suy yếu niềm tin của người dùng đối với các nền tảng trực tuyến và gây ra những khó khăn về tinh thần và vật chất cho công chúng. | |
L - Link (Liên kết) Đó là lý do tại sao mặc dù các hoạt động trực tuyến mang lại sự tiện lợi, những rủi ro liên quan đến an ninh mạng cho thấy việc chia sẻ thông tin cá nhân trực tuyến dường như lại là một xu hướng tiêu cực. |
III. Một số lưu ý khi triển khai PEEL
1. Checklist sau khi viết đoạn văn
- Point - Luận điểm đã đủ rõ ràng, trực diện và là ý tưởng chính được thể hiện xuyên suốt đoạn văn chưa?
- Evidence - Ví dụ đã cụ thể và liên quan, minh họa trực tiếp cho luận điểm của mình chưa hay đang bị mơ hồ, lặp lại luận điểm?
- Explanation - Lời giải thích đã cụ thể, làm rõ cho luận điểm và ví dụ hay chưa? Đã phát triển rõ thông tin để người đọc hiểu được sự liên kết, mối quan hệ giữa luận điểm và ví dụ nêu trên chưa?
- Link - Câu kết đã tóm tắt, tổng kết lại một lần nữa ý tưởng chính của đoạn văn chưa? Có kết nối với chủ đề chung của bài viết không?
2. Sử dụng các từ, cụm từ nối
Việc sử dụng cohesive devices (từ/cụm từ nối) một cách hiệu quả sẽ giúp bạn kết nối các ý tưởng và các câu văn trong đoạn và giữa các đoạn, tạo ra sự mạch lạc, liên kết và logic trong bài viết.
Phân loại | Ví dụ |
|---|---|
Từ nối nêu lên thứ tự, trình tự của ý tưởng | First, second,.. Next, Then, Subsequently, Afterward, Finally, |
Từ nối bổ sung thông tin | Furthermore, In addition, Additionally, Moreover, Apart from this, |
Từ nối nêu ví dụ | For example, For instance, To illustrate, A further instance of this is… |
Từ nối để nhấn mạnh thông tin | Indeed, What is more, In fact, |
Từ nối nêu lên hệ quả | As a result, Therefore, Consequently, |
Từ nối chỉ sự đối lập, tương phản | However, Meanwhile, Nevertheless, On the other hand, On the contrary, |
Từ nối chỉ sự thay thế | Instead, Alternatively, Otherwise, |
Từ nối đưa ra kết luận | Ultimately, In conclusion, To sum up, |
3. Một số lỗi thường gặp
Evidence mơ hồ, không cụ thể
Đây là một trong những lỗi phổ biến nhất và có thể dẫn đến sự thiếu sức nặng trong lập luận.
Ví dụ lỗi: "For example, many people benefit from online banking platforms.”
Ở đây, dẫn chứng quá mơ hồ, không cung cấp chi tiết cụ thể nào để chứng minh luận điểm. Độc giả không thể hình dung "nhiều người” ở đây là ai, họ hưởng lợi như thế nào khi cung cấp thông tin cho các nền tảng ngân hàng. Kết quả là, câu văn trở nên thiếu thuyết phục và không đáp ứng được yêu cầu của một bài viết IELTS học thuật.
=> Ví dụ sửa lại: “For example, by providing basic personal details such as phone numbers and email addresses, users can enable features like two-step authentication in online banking.” (Ví dụ, thông qua việc cung cấp thông tin cá nhân cơ bản như số điện thoại và địa chỉ email, người dùng có thể kích hoạt tính năng xác thực 2 bước trong ứng dụng ngân hàng số.)
Explain không rõ ràng, không gắn kết được luận điểm và dẫn chứng
Ví dụ lỗi: “This shows that sharing personal information online is beneficial.”
Phần giải thích quá sơ sài, không làm rõ mối liên hệ giữa dẫn chứng và luận điểm. Người đọc không hiểu tại sao xác thực 2 bước (two-step authentication) lại có lợi cho người dùng, từ đó không thấy được sự cần thiết, ích lợi của việc cung cấp thông tin cho ứng dụng.
=> Ví dụ sửa lại: “This ensures fast access to accounts while maintaining security, as users can verify instantly through a phone notification or an email. Features like two-step authentication reduce the risk of unauthorised access, making online transactions more reliable for users.” (Điều này đảm bảo việc truy cập tài khoản nhanh chóng nhưng vẫn giữ được tính an toàn do người dùng có thể xác thực ngay lập tức qua thông báo điện thoại hoặc email. Những tính năng như xác thực 2 bước làm giảm nguy cơ truy cập trái phép, từ đó giúp giao dịch số đáng tin cậy hơn với người dùng.)
IV. Lời kết
Hi vọng bài viết trên đã cung cấp cho bạn những kiến thức hữu ích về phương pháp PEEL. Chỉ cần luyện tập áp dụng thường xuyên, chắc chắn mô hình này sẽ trở thành “trợ thủ đắc lực” cùng bạn chinh phục mọi chủ đề IELTS Writing Task 2. Ngoài ra, đừng quên vẫn còn rất nhiều tips Writing khác đang chờ bạn khám phá tại đây nhé.
